The proverbs of Ladino Forever: sayings from the Sephardic kitchen table, the wisdom of our grandmothers in Judeo-Spanish, each with its meaning in English and up to six more languages.
Lo ke ven los ojos, no se olvida el korason
What the eyes see, the heart does not forget.
Gözlerin gördüğünü, kalp unutmaz.
Lo que los ojos ven, el corazón no lo olvida.
מה שהעיניים רואות, הלב לא שוכח.
Ce que les yeux voient, le cœur ne l'oublie pas.
Ciò che gli occhi vedono, il cuore non dimentica.
O que os olhos vêem, o coração não esquece.
Αυτό που βλέπουν τα μάτια, η καρδιά δεν το ξεχνά.
ما تراه العيون، لا ينسى القلب.
El Leon se konose de la unya
The lion is known by its claw.
Aslan pençesiyle bilinir.
El león es conocido por su garra.
האריה ידוע בציפורניו.
Le lion est connu par sa griffe.
Il leone è conosciuto per il suo artiglio.
O leão é conhecido pela sua garra.
Το λιοντάρι είναι γνωστό από το νύχι του.
يُعرف الأسد بمخلبه.
Las ideas son komo pulgas, saltan de uno al otro ma no pikan a todos
Ideas are like fleas: they jump from one person to another, but they don't bite everyone.
Fikirler pireler gibidir: bir kişiden diğerine atlarlar, ancak herkesi ısırmazlar.
Las ideas son como las pulgas: saltan de una persona a otra, pero no muerden a todos.
רעיונות הם כמו פרעושים: הם קופצים מאדם אחד לשני, אבל הם לא נושכים את כולם.
Les idées sont comme les puces : elles sautent d'une personne à l'autre, mais elles ne mordent pas tout le monde.
Le idee sono come le pulci: saltano da una persona all'altra, ma non mordono tutti.
As ideias são como pulgas: saltam de uma pessoa para outra, mas não mordem a todos.
Οι ιδέες είναι σαν τους ψύλλους: πηδούν από το ένα άτομο στο άλλο, αλλά δεν δαγκώνουν τους πάντες.
الأفكار مثل البراغيث: تقفز من شخص إلى آخر، لكنها لا تعض الجميع.
Para ke se vaya al fregon, ke se vaya al garon
Rather than let it go to the pest, let it go to the lad/man.
Zararlıya gitmesine izin vermek yerine, delikanlıya/erkeğe gitmesine izin verin.
En lugar de dejarlo ir a la plaga, déjelo ir al muchacho/hombre.
במקום לתת לו ללכת למזיק, תן לו ללכת לנער/אדם.
Plutôt que de le laisser aller au ravageur, laissez-le aller au garçon/à l'homme.
Piuttosto che lasciarlo andare alla peste, lascialo andare al ragazzo/uomo.
Em vez de deixá-lo ir para a praga, deixe-o ir para o rapaz/homem.
Αντί να το αφήσετε να πάει στο παράσιτο, αφήστε το να πάει στο παλικάρι/άντρα.
بدلاً من تركها تذهب إلى الآفة، دعها تذهب إلى الفتى/الرجل.
El ken del otro aspera ambierto keda
Whoever expects from others stays hungry.
Başkalarından bekleyen aç kalır.
Quien espera de los demás se queda con hambre.
מי שמצפה מאחרים נשאר רעב.
Celui qui attend des autres reste affamé.
Chi si aspetta dagli altri rimane affamato.
Quem espera dos outros fica com fome.
Όποιος περιμένει από τους άλλους μένει πεινασμένος.
من يتوقع من الآخرين يبقى جائعاً.
El ken kere lo muncho perye i lo poko
He who wants a lot loses both the much and the little.
Çok şey isteyen, hem çok şey hem de az şey kaybeder.
El que quiere mucho pierde tanto lo mucho como lo poco.
מי שרוצה הרבה מפסיד גם הרבה וגם מעט.
Celui qui veut beaucoup perd à la fois le beaucoup et le peu.
Chi vuole molto perde sia il molto che il poco.
Quem quer muito perde tanto o muito quanto o pouco.
Αυτός που θέλει πολλά χάνει και τα πολλά και τα λίγα.
من يريد الكثير يفقد كل من الكثير والقليل.
En kada kaza i en kada kashon ay un dolor de korason
In every house and in every drawer there is a heartache.
Her evde ve her çekmecede bir gönül yarası var.
En cada casa y en cada cajón hay una angustia.
בכל בית ובכל מגירה יש כאב לב.
Dans chaque maison et dans chaque tiroir, il y a un chagrin d'amour.
In ogni casa e in ogni cassetto c'è un dolore.
Em cada casa e em cada gaveta há uma mágoa.
Σε κάθε σπίτι και σε κάθε συρτάρι υπάρχει ένας πόνος στην καρδιά.
في كل منزل وفي كل درج هناك وجع في القلب.
Los anyos ke bivi no los va bivir mas
The years I have lived, I will not live again.
Yaşadığım yıllar, bir daha yaşamayacağım.
Los años que he vivido, no volveré a vivir.
בשנים שחייתי, לא אחיה שוב.
Les années que j'ai vécues, je ne vivrai plus.
Gli anni che ho vissuto, non li rivivrò.
Os anos que vivi, não voltarei a viver.
Τα χρόνια που έχω ζήσει, δεν θα ξαναζήσω.
السنوات التي عشتها، لن أعيش مرة أخرى.
A la haragana de noche le viene la gana
The lazy woman feels like working at night.
Tembel kadın gece çalışmak ister.
La mujer perezosa tiene ganas de trabajar de noche.
לאישה העצלנית מתחשק לעבוד בלילה.
La femme paresseuse a envie de travailler la nuit.
La donna pigra ha voglia di lavorare di notte.
A mulher preguiçosa tem vontade de trabalhar à noite.
Η τεμπέλα έχει όρεξη για νυχτερινή δουλειά.
تشعر المرأة الكسولة بالرغبة في العمل ليلاً.
Ande no ay Madre no ay ni Padre
Where there is no mother, there is no father either.
Annenin olmadığı yerde baba da olmaz.
Donde no hay madre, tampoco hay padre.
איפה שאין אמא, אין גם אבא.
Là où il n'y a pas de mère, il n'y a pas non plus de père.
Dove non c'è la madre, non c'è nemmeno il padre.
Onde não há mãe, também não há pai.
Όπου δεν υπάρχει μητέρα, δεν υπάρχει ούτε πατέρας.
حيث لا توجد أم، لا يوجد أب أيضًا.
Le prometyeron a Rahel, le dyeron a Lea
They promised him Rachel, they gave him Leah.
Ona Rachel'a söz verdiler, Leah'yı verdiler.
Le prometieron a Raquel, le dieron a Lea.
הבטיחו לו את רחל, נתנו לו את לאה.
Ils lui ont promis Rachel, ils lui ont donné Léa.
Gli promisero Rachel, gli diedero Leah.
Prometeram-lhe Raquel, deram-lhe Lia.
Του υποσχέθηκαν τη Ραχήλ, του έδωσαν τη Λεία.
وعدوه راشيل، وأعطوه ليا.
Mas le das kara, mas demanda
The more you give face (indulge), the more (s)he demands.
Yüzünüzü ne kadar çok gösterirseniz (şımartırsanız), o da o kadar çok şey talep eder.
Cuanto más das la cara (complacer), más exige.
ככל שאתה נותן פנים (להתפנק), יותר (ים)הוא דורש.
Plus vous donnez du visage (se livrer), plus il exige.
Più si dà faccia (indulgere), più (s)chiede.
Quanto mais você dá cara (se entrega), mais ele (a) exige.
Όσο περισσότερο δίνεις πρόσωπο (ικανοποιείς), τόσο περισσότερα απαιτεί.
كلما أعطيت وجهًا (انغمس)، كلما طلب المزيد.
Lo mio es tuyo i lo tuyo es mio
What is mine is yours and what is yours is mine.
Benim olan senindir, senin olan da benindir.
Lo que es mío es tuyo y lo que es tuyo es mío.
מה ששלי שלך ומה ששלך שלי.
Ce qui est à moi est à toi et ce qui est à toi est à moi.
Quello che è mio è mio, quello che è tuo è mio.
O que é meu é teu e o que é teu é meu.
Ο, τι είναι δικό μου είναι δικό σου και ό, τι είναι δικό σου είναι δικό μου.
ما هو لي هو لك وما هو لك هو لي.
La kaza no save ni riko ni prove
The house knows neither rich nor poor.
Ev ne zengini ne de fakiri tanıyor.
La casa no conoce ni ricos ni pobres.
הבית יודע לא עשיר ולא עני.
La maison ne connaît ni riche ni pauvre.
La casa non conosce né ricchi né poveri.
A casa não conhece ricos nem pobres.
Το σπίτι δεν γνωρίζει ούτε πλούσιους ούτε φτωχούς.
المنزل لا يعرف الأغنياء ولا الفقراء.
Esta una savor de chupar los dedos
It is a flavor to lick your fingers.
Parmaklarınızı yalamak için bir lezzettir.
Es un sabor para lamerte los dedos.
זה טעם ללקק את האצבעות.
C'est une saveur pour se lécher les doigts.
È un sapore per leccarsi le dita.
É um sabor para lamber os dedos.
Είναι μια γεύση για να γλείψετε τα δάχτυλά σας.
إنها نكهة لعق أصابعك.
Kuando el gato no esta baylan los ratones
When the cat is away, the mice dance.
Kedi uzaktayken fareler dans eder.
Cuando el gato no está, los ratones bailan.
כשהחתול לא נמצא, העכברים רוקדים.
Lorsque le chat est absent, les souris dansent.
Quando il gatto non c'è, i topi ballano.
Quando o gato está fora, os ratos dançam.
Όταν η γάτα λείπει, τα ποντίκια χορεύουν.
عندما تكون القطة بعيدة، ترقص الفئران.
Es mijor un pasharo en la mano ke sien bolando
A bird in the hand is better than a hundred flying.
Eldeki bir kuş, yüz tane uçmaktan daha iyidir.
Un pájaro en la mano es mejor que cien volando.
ציפור ביד עדיפה על מאה מעופפים.
Un oiseau dans la main vaut mieux qu'une centaine de volants.
Un uccello in mano è meglio di cento che volano.
Um pássaro na mão é melhor do que cem voando.
Ένα πουλί στο χέρι είναι καλύτερο από εκατό που πετούν.
عصفور في اليد أفضل من مائة طائر.
Sin disiplina no ay milizina
There's no medicine without discipline.
Disiplin olmadan ilaç olmaz.
No hay medicina sin disciplina.
אין תרופה ללא משמעת.
Il n'y a pas de médecine sans discipline.
Non c'è medicina senza disciplina.
Não há remédio sem disciplina.
Δεν υπάρχει φάρμακο χωρίς πειθαρχία.
لا يوجد دواء بدون انضباط.
Ladino Forever is a home for the Ladino (Judeo-Spanish) language: proverbs, songs, stories and more, gathered by Michael Halphie for Sephardic families around the world.
About Ladino Forever and the Ladino languageWe use a few cookies to keep the site working. With your permission we also use Google Analytics to see which pages are read and Google AdSense to show ads that keep the site free. Cookie policy · Privacy