Ladino proverbs

Whoever dares gets a husband and a home; whoever doesn't, stays at home (fortune favors the bold).

Cesaret eden koca ve ev sahibi olur, etmeyen evde kalır (talih cesurdan yanadır).

Quien se atreve consigue marido y casa; quien no, se queda en casa (la fortuna ayuda a los audaces).

מי שמעזה מקבלת בעל ובית, ומי שלא – נשארת בבית (המזל לצד האמיצים).

Qui ose obtient un mari et un foyer, qui n'ose pas reste à la maison (la fortune sourit aux audacieux).

Chi osa prende marito e casa, chi non osa resta in casa (la fortuna aiuta gli audaci).

Quem se atreve arranja marido e casa; quem não, fica em casa (a sorte protege os audazes).

Όποια τολμά παίρνει άντρα και σπίτι, όποια όχι μένει στο σπίτι (η τύχη βοηθά τους τολμηρούς).

من تجرؤ تنال زوجًا وبيتًا، ومن لا تجرؤ تبقى في البيت (الحظ يحالف الجريء).

Whoever has not tasted bitterness cannot appreciate sweetness.

Acıyı tatmayan kişi tatlılığı takdir edemez.

Quien no ha probado la amargura no puede apreciar la dulzura.

מי שלא טעם מרירות לא יכול להעריך מתיקות.

Celui qui n'a pas goûté à l'amertume ne peut pas apprécier la douceur.

Chi non ha assaggiato l'amaro non può apprezzare la dolcezza.

Quem não provou o amargor não pode apreciar a doçura.

Όποιος δεν έχει γευτεί την πικρία δεν μπορεί να εκτιμήσει τη γλυκύτητα.

من لم يذق المرارة لا يقدر العذوبة.

Whoever listens to people ends up leaving his wife.

İnsanları dinleyen karısını terk eder.

Quien escucha a la gente termina dejando a su esposa.

מי שמקשיב לאנשים בסוף עוזב את אשתו.

Celui qui écoute les gens finit par quitter sa femme.

Chi ascolta le persone finisce per lasciare la moglie.

Quem ouve as pessoas acaba por deixar a mulher.

Όποιος ακούει τους ανθρώπους καταλήγει να αφήνει τη γυναίκα του.

من يستمع إلى الناس ينتهي به الأمر إلى ترك زوجته.

As I inherited from my parents, you will inherit from me.

Ailemden miras aldığım gibi, sen de benden miras alacaksın.

Como heredé de mis padres, tú heredarás de mí.

כפי שירשתי מהוריי, אתה תירש ממני.

Comme j'ai hérité de mes parents, tu hériteras de moi.

Come io ho ereditato dai miei genitori, voi erediterete da me.

Como herdei dos meus pais, você herdará de mim.

Όπως κληρονόμησα από τους γονείς μου, θα κληρονομήσετε από μένα.

كما ورثت من والدي، سوف ترث مني.

Money makes mutes sing too.

Para dilsizlere de şarkı söyletir.

El dinero también hace cantar a los mudos.

כסף גורם גם לאילמים לשיר.

L'argent fait chanter les muets aussi.

Anche i soldi fanno cantare i muti.

O dinheiro também faz com que os mudos cantem.

Τα χρήματα κάνουν και τους βουβούς να τραγουδούν.

المال يجعل البكم يغنون أيضًا.

As the children grow, the worries grow.

Çocuklar büyüdükçe endişeler büyür.

A medida que los niños crecen, las preocupaciones crecen.

כשהילדים גדלים, הדאגות גדלות.

Au fur et à mesure que les enfants grandissent, les inquiétudes grandissent.

Man mano che i bambini crescono, le preoccupazioni crescono.

À medida que as crianças crescem, as preocupações aumentam.

Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν, οι ανησυχίες μεγαλώνουν.

مع نمو الأطفال، تزداد المخاوف.

What's money worth when a person isn't well.

Bir insan iyi olmadığında paranın değeri nedir?

¿Cuánto vale el dinero cuando una persona no está bien?

כמה שווה כסף כשאדם לא מרגיש טוב.

Que vaut l'argent quand une personne ne va pas bien ?

Quanto valgono i soldi quando una persona non sta bene.

Quanto vale o dinheiro quando uma pessoa não está bem.

Τι αξία έχουν τα χρήματα όταν ένα άτομο δεν είναι καλά.

ما قيمة المال عندما لا يكون الشخص على ما يرام.

When it rains, the skies weep and the earth laughs.

Yağmur yağdığında gökyüzü ağlar, yeryüzü güler.

Cuando llueve, el cielo llora y la tierra ríe.

כשיורד גשם, השמיים בוכים והאדמה צוחקת.

Quand il pleut, le ciel pleure et la terre rit.

Quando piove, il cielo piange e la terra ride.

Quando chove, o céu chora e a terra ri.

Όταν βρέχει, ο ουρανός κλαίει και η γη γελάει.

عندما تمطر، تبكي السماء وتضحك الأرض.

When the cat is away, the mice dance.

Kedi uzaktayken fareler dans eder.

Cuando el gato no está, los ratones bailan.

כשהחתול לא נמצא, העכברים רוקדים.

Lorsque le chat est absent, les souris dansent.

Quando il gatto non c'è, i topi ballano.

Quando o gato está fora, os ratos dançam.

Όταν η γάτα λείπει, τα ποντίκια χορεύουν.

عندما تكون القطة بعيدة، ترقص الفئران.

When the work talks,words are unnecessary.

İş konuşurken kelimeler gereksizdir.

Cuando el trabajo habla,las palabras son innecesarias.

כשהעבודה מדברת,מילים אינן נחוצות.

Lorsque le travail parle,les mots sont inutiles.

Quando il lavoro parla,le parole non sono necessarie.

Quando o trabalho fala,as palavras são desnecessárias.

Όταν η εργασία μιλάει,τα λόγια είναι περιττά.

عندما يتحدث العمل، تكون الكلمات غير ضرورية.

When a man and a woman marry, their romance ends and their (real) story begins.

Bir erkek ve bir kadın evlendiğinde, romantizmleri sona erer ve (gerçek) hikayeleri başlar.

Cuando un hombre y una mujer se casan, su romance termina y comienza su historia (real).

כשגבר ואישה מתחתנים, הרומנטיקה שלהם מסתיימת והסיפור (האמיתי) שלהם מתחיל.

Quand un homme et une femme se marient, leur histoire se termine et leur (vraie) histoire commence.

Quando un uomo e una donna si sposano, la loro storia d'amore finisce e inizia la loro (vera) storia.

Quando um homem e uma mulher se casam, o romance termina e a história (real) começa.

Όταν ένας άντρας και μια γυναίκα παντρεύονται, το ειδύλλιό τους τελειώνει και η (πραγματική) ιστορία τους αρχίζει.

عندما يتزوج رجل وامرأة، تنتهي رومانسيتهما وتبدأ قصتهما (الحقيقية).

When a woman's heart freezes, her head gets cured.

Bir kadının kalbi donunca başı iyileşir.

Cuando el corazón de una mujer se congela, su cabeza se cura.

כשלבה של אישה קופא, ראשה נרפא.

Quand le cœur d'une femme gèle, sa tête est guérie.

Quando il cuore di una donna si congela, la sua testa viene curata.

Quando o coração de uma mulher congela, sua cabeça fica curada.

Όταν η καρδιά μιας γυναίκας παγώνει, το κεφάλι της θεραπεύεται.

عندما يتجمد قلب المرأة، يشفى رأسها.

Household matters don't go out to the square (don't air your dirty laundry).

Ev işleri meydana çıkmaz (kirli çamaşırlarınızı havalandırmayın).

Los asuntos domésticos no salen a la plaza (no airees tu ropa sucia).

עניינים ביתיים לא יוצאים לכיכר (לא לאוורר את הכביסה המלוכלכת שלכם).

Les affaires ménagères ne vont pas sur la place (n'aérez pas votre linge sale).

Le faccende domestiche non vanno in piazza (non arieggiare i panni sporchi).

Assuntos domésticos não vão para a praça (não lave a roupa suja).

Τα οικιακά θέματα δεν βγαίνουν στην πλατεία (μην αερίζετε τα άπλυτά σας).

لا تخرج الأمور المنزلية إلى الميدان (لا تبث غسيلك المتسخ).

The water goes but the mud stays

Su gidiyor ama çamur kalıyor

El agua se va pero el lodo se queda

המים זורמים אבל הבוץ נשאר

L'eau coule mais la boue reste

L'acqua va ma il fango rimane

A água vai mas a lama fica

Το νερό φεύγει αλλά η λάσπη μένει

يذهب الماء ولكن يبقى الطين

May his star shine (a blessing / wish for good luck).

Yıldızı parlasın (hayır, şans dileği).

Que le brille su estrella (un buen deseo de suerte).

שכוכבו יזהיר (ברכה, איחול למזל טוב).

Que son étoile brille (un vœu de bonne chance).

Che la sua stella brilli (un augurio di buona fortuna).

Que a sua estrela brilhe (um desejo de boa sorte).

Το αστέρι του να λάμπει (ευχή για καλή τύχη).

ليسطع نجمه (دعاء بالحظ السعيد).

May his star fall (a curse / wish for bad luck).

Yıldızı düşsün (beddua).

Que le caiga su estrella (una maldición).

שכוכבו ייפול (קללה).

Que son étoile tombe (une malédiction).

Che la sua stella cada (una maledizione).

Que a sua estrela caia (uma maldição).

Το αστέρι του να πέσει (κατάρα).

ليسقط نجمه (دعاء بالشرّ).

The house knows neither rich nor poor.

Ev ne zengini ne de fakiri tanıyor.

La casa no conoce ni ricos ni pobres.

הבית יודע לא עשיר ולא עני.

La maison ne connaît ni riche ni pauvre.

La casa non conosce né ricchi né poveri.

A casa não conhece ricos nem pobres.

Το σπίτι δεν γνωρίζει ούτε πλούσιους ούτε φτωχούς.

المنزل لا يعرف الأغنياء ولا الفقراء.

She who dressed in yellow dared (to show) her beauty.

Sarı giyinen kadın güzelliğini göstermeye cüret etti.

La que se vestía de amarillo se atrevía a mostrar su belleza.

היא שהתלבשה בצהוב העזה (כדי להראות) את יופיה.

Celle qui s'habillait en jaune osait (montrer) sa beauté.

Lei che vestiva di giallo osava (mostrare) la sua bellezza.

Ela, que se vestia de amarelo, ousou (mostrar) sua beleza.

Αυτή που ντυνόταν στα κίτρινα τόλμησε (να δείξει) την ομορφιά της.

تجرأت التي كانت ترتدي اللون الأصفر (لإظهار) جمالها.